صنعت دارو باید با سودهای حداقلی تولید کند

مهدی پیرصالحی، معاون وزیر بهداشت و رئیس سازمان غذا و دارو، با تاکید بر اینکه صنعت دارو باید با سودهای حداقلی تولید کند، گفت: در دو جنگ اخیر و حملات گسترده‌ای که به جنوب کشور انجام شد، هیچ‌یک از خدمات نظام سلامت متوقف نشد.

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، مهدی پیرصالحی، معاون وزیر بهداشت و رئیس سازمان غذا و دارو، در مراسم بزرگداشت روز پزشک و داروساز تاکید کرد: حتی در شرایطی که جنگ می‌تواند ارائه خدمات بهداشتی و درمانی را با اختلال جدی مواجه کند، واکسیناسیون، مراقبت از مادران باردار و فعالیت بیمارستان‌ها در کشور متوقف نشد. بیمارستان‌هایی که آسیب دیدند نیز بیماران خود را به نزدیک‌ترین بیمارستان‌های معین منتقل کردند.

پیرصالحی با تاکید بر اینکه استمرار این خدمات نیازمند یک زنجیره قدرتمند تولید و توزیع بوده است، گفت: در جنگ‌های اخیر، ۴۴ کارخانه تولید دارو، تجهیزات پزشکی و شرکت‌های پخش دچار آسیب شدند و برخی از آن‌ها به طور کامل از بین رفتند، اما ارائه خدمات متوقف نشد. حتی با وجود مشکلاتی مانند تامین سوخت، شرکت‌های توزیع فعالیت خود را بدون وقفه ادامه دادند و دارو و تجهیزات پزشکی به‌موقع به شهر‌های مختلف رسید.

تامین فوری دارو و شیرخشک در شهر‌های پرجمعیت

رئیس سازمان غذا و دارو با اشاره به تغییرات جمعیتی برخی شهر‌ها در شرایط جنگ گفت: در مقاطعی مجبور بودیم به‌سرعت دستگاه و محلول دیالیز و همچنین شیرخشک مورد نیاز شهر‌هایی را که با افزایش جمعیت مسافران روبه‌رو شده بودند، تامین کنیم؛ اما هیچ‌یک از این موارد به اختلال جدی منجر نشد. این تجربه‌ها باید ثبت و مستندسازی شود تا مشخص شود نظام سلامت در همه شرایط در کنار مردم قرار داشته است.

پیرصالحی گفت: در جریان جنگ و اعتراضات دی‌ماه، نزدیک به ۱۰۰ هزار مجروح و بیمار به‌صورت رایگان در بیمارستان‌ها درمان شدند و دارو و تجهیزات مورد نیاز خود را رایگان دریافت کردند؛ در حالی که کمبود قابل توجهی در این زمینه وجود نداشت.

به گفته معاون وزیر بهداشت، تامین پایدار دارو و تجهیزات در شرایطی انجام شده که کشور هم‌زمان با تشدید تحریم‌ها و محدودیت‌های اقتصادی نیز مواجه بوده است. طی دو سال اخیر و هم‌زمان با تشدید تحریم‌ها، تلاش شده است علاوه بر تامین نیاز‌های کشور، مسیر نوآوری نیز متوقف نشود. ۱۷ محصول سل‌تراپی در کشور مجوز گرفته و یک داروی ایرانی نیز مجوز فروش در اروپا را دریافت کرده است.

پیرصالحی با تاکید بر ضرورت حمایت از تولید داخلی افزود: نمی‌توان نیاز‌های کشور را صرفاً از طریق واردات تامین کرد. اگر تولید داخلی آسیب ببیند، با توجه به شرایط اقتصادی و محدودیت‌های بین‌المللی، کشور با چالش‌های جدی مواجه خواهد شد.

پیرصالحی یکی از مشکلات مهم صنعت را همچنان تحریم‌ها دانست و گفت: انتقال پول و حمل‌ونقل با چالش مواجه است و حتی در برخی کشور‌ها هنوز امکان حمل مستقیم کالا وجود ندارد.

دارو گران می‌شود، اما تولید نباید متوقف شود

یکی دیگر از موضوعاتی که رئیس سازمان غذا و دارو به آن اشاره کرد، افزایش قیمت برخی دارو‌ها بود؛ موضوعی که هم مصرف‌کنندگان و هم تولیدکنندگان نسبت به آن انتقاد دارند. افزایش قیمت برای مردم قابل قبول نیست و صنعت نیز از متناسب نبودن هزینه‌های تولید با این قیمت‌ها گلایه دارد، در برخی موارد اصلاح قیمت اجتناب‌ناپذیر است، چون بسیاری از دارو‌ها دیگر ارز حمایتی دریافت نمی‌کنند و افزایش قیمت آن‌ها به‌تدریج اعمال می‌شود.

پیرصالحی در عین حال تاکید کرد که صنعت دارو باید در شرایط فعلی خود را با سود‌های حداقلی تطبیق دهد و نباید به دلیل پایین بودن سود، تولید یک محصول متوقف یا کاهش پیدا کند.

به گفته او، سازمان غذا و دارو محصولاتی را که نیازمند اصلاح قیمت هستند شناسایی کرده است، اما اصلاح قیمت نیز باید به‌گونه‌ای انجام شود که از یک سو تولیدکننده بتواند به فعالیت ادامه دهد و از سوی دیگر فشار بیشتری به مردم وارد نشود.

بدهی‌های سنگین؛ بزرگ‌ترین تهدید صنعت دارو

رئیس سازمان غذا و دارو، بدهی دولت و سازمان‌های بیمه‌گر به صنعت دارو و نظام سلامت را یکی از بزرگ‌ترین مشکلات این حوزه عنوان کرد و گفت: مطالبات بخش خصوصی از بیمه‌ها در برخی موارد به بیش از ۱۰ ماه رسیده و مطالبات از دولت نیز بیش از یک سال است که پرداخت نشده است. با چنین شرایطی اداره مجموعه‌های تولیدی و تامین دارو بسیار دشوار می‌شود.

پیرصالحی همچنین به مشکلات تامین ارز اشاره کرد و گفت: ارز به سختی تامین و از سوی بانک مرکزی اختصاص داده می‌شود، اما گاهی شرکت‌ها به دلیل نداشتن منابع مالی لازم نمی‌توانند ارز تخصیص‌یافته را دریافت و مواد اولیه مورد نیاز خود را خریداری کنند؛ در نتیجه این ارز عملاً می‌سوزد.

به گفته او، تاخیر در پرداخت مطالبات حتی می‌تواند بر عملکرد داروخانه‌ها نیز اثر بگذارد؛ چراکه برخی دارو‌ها حاشیه سود اندکی دارند و داروخانه باید هزینه آن‌ها را امروز پرداخت کند، اما پول خود را ماه‌ها یا حتی یک سال بعد دریافت کند. در چنین شرایطی ممکن است برخی داروخانه‌ها تمایل کمتری به تهیه این دارو‌ها داشته باشند.

رشد صادرات در مسیر سخت تحریم

پیرصالحی با اشاره به وضعیت صادرات دارو گفت: با وجود شرایط سخت، صادرات دارویی کشور از حدود ۸۰ میلیون دلار به ۱۲۰ میلیون دلار افزایش یافته است، اما مشکلات بانکی و محدودیت‌های نقل‌وانتقال پول، توسعه صادرات را دشوار کرده است. البته شرکت‌های دارویی برای حضور در بازار‌های جهانی باید به استاندارد‌های لازم از جمله الزامات GMP برسند و بتوانند دارو‌های خود را در کشور‌های مقصد ثبت کنند.

به گفته رئیس سازمان غذا و دارو، همچنان در واردات و صادرات دارو تراز منفی داریم و باید برای اصلاح و ارتقای کارخانه‌ها، ثبت دارو در بازار‌های خارجی و توسعه صادرات، نگاه ویژه‌تری به حوزه صادرات داشت.

او همچنین با اشاره به جایگاه ایران در تولید دارو‌های زیست‌فناوری گفت: ایران امروز یکی از کشور‌های موفق در صنعت دارو‌های بایوتک است و تولید داخلی این دارو‌ها تاکنون حدود ۴ میلیارد دلار صرفه‌جویی ارزی به همراه داشته است. منابع ارزی کشور پاسخگوی واردات همه این دارو‌ها نیست و اگر تولید داخلی وجود نداشت، ناچار بودیم بخشی از این دارو‌ها را از فهرست درمان حذف کنیم یا دسترسی مردم به آن‌ها را کاهش دهیم.