بستری سالانه ۲۴ هزار بیمار مسموم در بیمارستان لقمان حکیم

معاون آموزشی گروه سم شناسی بالینی مسمومین بیمارستان لقمان حکیم با اشاره به بستری سالانه ۲۴ هزار بیمار مسموم در این مرکز، گفت: دسترسی آسان به دارو‌ها و مواد اعتیادآور، یکی از عوامل مهم بروز مسمومیت است و برای پیش‌گیری از این حوادث باید آموزش عمومی و نظارت بر عرضه دارو‌ها تقویت شود.

به گزارش خبرگزاری صداوسیما، پیمان عرفان‌طلب در «نشست خبری هفته پیش‌گیری از مسمومیت‌ها» در ستاد وزارت بهداشت با اشاره به اهمیت توسعه مراکز درمان مسمومیت در کشور، اظهار کرد: از سال ۱۳۹۱ و با آغاز فعالیت بخش بالینی و آموزش تخصصی در این حوزه، افراد زیادی تربیت شده‌اند که اکنون در نقاط مختلف کشور مشغول فعالیت هستند. همچنین شهر‌هایی مانند ارومیه و اصفهان نیز مراکز درمان مسمومیت را راه‌اندازی کرده‌اند.

وی با بیان اینکه نام‌گذاری هفته‌ای به‌منظور پیش‌گیری از مسمومیت‌ها نشان‌دهنده اهمیت این موضوع است، افزود: بیمارستان لقمان حکیم یکی از شلوغ‌ترین مراکز درمان مسمومیت در جهان است و سالانه حدود ۲۴ هزار بیمار مسموم در این مرکز بستری می‌شوند؛ آماری که از یک سو نشان‌دهنده ظرفیت درمانی این مرکز و از سوی دیگر بیانگر ضرورت توجه جدی‌تر به پیش‌گیری از مسمومیت‌ها در جامعه است.

عرفان‌طلب با اشاره به انواع مسمومیت‌های مراجعه‌کننده به بیمارستان لقمان حکیم، گفت: بخش قابل‌توجهی از مراجعات مربوط به مسمومیت‌های دارویی و مصرف بیش از حد مواد مخدر است و مسمومیت‌های شیمیایی نیز از دیگر مواردی است که با آن مواجه هستیم.

وی با بیان اینکه حدود ۵۰ درصد مسمومیت‌های بستری‌شده در این مرکز عمدی است، افزود: بخشی از این بیماران در پی مصرف بیش از حد دارو‌ها و بخشی دیگر در پی مصرف مواد مخدر و الکل دچار مسمومیت می‌شوند.

معاون آموزشی گروه سم شناسی بالینی مسمومین بیمارستان لقمان حکیم با اشاره به توسعه امکانات درمانی این بیمارستان، ادامه داد: با گسترش بیمارستان، امکانات بیشتری در اختیار بخش‌های درمان مسمومیت قرار گرفته است؛ با این حال، در کنار توسعه ظرفیت‌های درمانی، باید اقدامات پیشگیرانه نیز با جدیت دنبال شود.

ضرورت کنترل دسترسی به دارو‌ها و مواد اعتیادآور

این فلوشیپ سم‌شناسی بالینی با تأکید بر لزوم افزایش آگاهی عمومی درباره خطرات مصرف خودسرانه داروها، اظهار کرد: دسترسی آسان به دارو‌ها و مواد اعتیادآور یکی از موضوعاتی است که باید برای آن چاره‌اندیشی شود. ضروری است عرضه دارو‌ها با نظارت بیشتر و بر اساس ضوابط تجویز پزشک انجام شود تا از مصرف بی‌رویه و مسمومیت‌های ناشی از آن جلوگیری شود.

وی با اشاره به اینکه مصرف دارو‌های بدون نسخه نیز می‌تواند خطرناک باشد، گفت: تعداد قابل‌توجهی از بیماران بخش‌های زنان و مردان بیمارستان با مسمومیت ناشی از مصرف دارو‌هایی مراجعه می‌کنند که بدون نسخه تهیه شده‌اند. بنابراین، حتی دارو‌هایی که به‌راحتی در دسترس قرار می‌گیرند، نباید بدون توجه به عوارض و میزان مصرف، بی‌خطر تلقی شوند.

دکتر عرفان‌طلب با تأکید بر نقش رسانه‌ها در پیش‌گیری از مسمومیت‌ها، افزود: در کنار اقدامات وزارت بهداشت، لازم است رسانه‌ها، از جمله رادیو و تلویزیون، با آموزش مستمر درباره خطرات داروها، مواد شیمیایی و مواد اعتیادآور، در افزایش آگاهی عمومی نقش فعال‌تری ایفا کنند.

افزایش مسمومیت‌های الکلی در دوران کرونا

معاون آموزشی گروه سم شناسی بالینی مسمومین بیمارستان لقمان حکیم با اشاره به برخی رفتار‌های پرخطر در دوران همه‌گیری کرونا، اظهار کرد: در آن دوره، به دلیل ترس از ابتلا به بیماری، برخی افراد به توصیه‌های نادرست منتشرشده در فضای مجازی اعتماد کردند و اقدام به خرید و مصرف الکل کردند؛ حتی در مواردی الکل به کودکان داده شد.

وی افزود: این رفتار‌ها موجب بروز مسمومیت‌های خطرناک شد و نشان داد که انتشار اطلاعات نادرست در فضای مجازی می‌تواند پیامد‌های جدی برای سلامت افراد داشته باشد. ازاین‌رو، اطلاع‌رسانی صحیح و آگاه‌سازی عمومی باید به‌عنوان بخشی مهم از برنامه‌های پیش‌گیری از مسمومیت مورد توجه قرار گیرد.

مواد مخدر جدید و خطر مسمومیت‌های شدید

عرفان‌طلب در پاسخ به پرسشی درباره تغییر الگوی مسمومیت‌ها و ظهور مواد مخدر جدید، گفت: با ورود مواد جدید، الگوی مسمومیت‌ها نیز می‌تواند تغییر کند و برخی از این مواد عوارض بسیار شدیدی ایجاد می‌کنند.

وی با اشاره به تجربه مواجهه با انواع مواد مخدر در سال‌های گذشته، اظهار کرد: در دوره‌هایی، مصرف برخی مواد مانند شیشه افزایش یافته بود و بیماران متعددی به دلیل عوارض ناشی از مصرف آن به مراکز درمانی مراجعه می‌کردند.

معاون آموزشی گروه سم شناسی بالینی مسمومین بیمارستان لقمان حکیم با تأکید بر دشواری ارائه آمار دقیق درباره روند مواد جدید، افزود: برخی مواد مخدر می‌توانند آسیب‌های جدی به سلول‌ها و اندام‌های بدن وارد کنند و حتی به عوارض جبران‌ناپذیر یا مرگ منجر شوند. بنابراین، رصد تغییرات الگوی مصرف مواد و افزایش آگاهی درباره خطرات آن‌ها اهمیت زیادی دارد.

وی در پایان با تأکید بر ضرورت تقویت برنامه‌های پیش‌گیری، خاطرنشان کرد: کاهش مسمومیت‌ها نیازمند همکاری نظام سلامت، رسانه‌ها و خانواده‌هاست و آموزش درباره مصرف صحیح داروها، پرهیز از مصرف خودسرانه و آگاهی از خطرات مواد اعتیادآور باید به‌طور مستمر دنبال شود.

شعار هفته پیش‌گیری از مسمومیت‌ها در سال ۱۴۰۵ «از شناخت خطر تا اقدام به‌موقع؛ برای پیش‌گیری از مسمومیت» است.