از آسمان تا زمین؛ کودکان چگونه آینده فضایی ایران را می‌سازند؟
کودکی که امروز درباره سیاره‌ها، ماهواره‌ها یا ساخت موشک سؤال می‌کند، شاید فردا در یکی از پروژه‌های فضایی کشور سهم داشته باشد؛ اما رسیدن از کنجکاوی به تخصص، به چیزی بیش از رؤیاپردازی نیاز دارد. آیین پایانی هفته جهانی فضا در مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان برگزار شد.
گروه آموزش‌وپرورش: آیین پایانی هفته جهانی فضا امروز با مشارکت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و سازمان فضایی ایران در مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری کانون برگزار شد؛ این مراسم در آخرین روز هفته ملی کودک، فرصتی برای پیوند فعالیت‌های فرهنگی و تربیتی کانون با آموزش علوم و فناوری‌های فضایی و معرفی ظرفیت‌های علمی کودکان و نوجوانان بود.آموزش و ترویج علوم فضایی باید از دوران کودکی و نوجوانی آغاز شودحسن سالاریه رئیس سازمان فضایی ایران در این مراسم با قدردانی از همکاری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، مجموعه کانون علوم و فناوری‌های نوین ایران (کافنا)، آموزش‌وپرورش و دیگر دست‌اندرکاران برنامه‌های این هفته، بر ضرورت تداوم فعالیت‌های آموزشی و ترویجی در حوزه علوم فضایی تأکید کرد.وی هفته جهانی فضا را از رویدادهای مهم ترویجی در جهان دانست و اظهار کرد: آینده زندگی بشر با توسعه و پیشرفت صنعت فضایی پیوند خورده است و بدون ترویج، آگاهی‌رسانی و آموزش نسل کودک و نوجوان، نمی‌توان به تربیت نسلی امیدوار بود که در این حوزه پیشگام و راهگشا باشد.سالاریه با اشاره به گسترش کاربرد فناوری‌های فضایی در زندگی امروز افزود: صنعت فضایی که در سال‌های نخست بیشتر با رویکردهای دفاعی و نظامی شناخته می‌شد، اکنون با توسعه اقتصادی، مدیریت منابع، افزایش بهره‌وری، کشاورزی، حمل‌ونقل و ارتباطات پیوند خورده است. امروزه مدیریت بسیاری از فعالیت‌ها بدون بهره‌گیری از ماهواره‌ها و داده‌های فضایی دشوار خواهد بود.
رئیس سازمان فضایی ایران با بیان اینکه نیروی انسانی متخصص مهم‌ترین سرمایه این صنعت است، ادامه داد: زیرساخت‌های صنعتی، آزمایشگاهی و کارگاهی را می‌توان فراهم کرد، اما آنچه در درجه نخست اهمیت دارد، نیروی انسانی نخبه، دانشمند، باانگیزه و خستگی‌ناپذیر است. صنعت فضایی حوزه‌ای پیچیده است و فعالیت در آن به آموزش تخصصی و پرورش مهارت‌های گوناگون نیاز دارد.وی یکی از ضرورت‌های نظام آموزشی را تقویت کار گروهی و مهارت حل مسئله دانست و گفت: آموزش در بسیاری از مواقع بر توانایی‌های فردی متمرکز است؛ در حالی که مسائل واقعی، به‌ویژه در صنعت فضایی، به همکاری گروهی، تجربه‌های مکرر، آزمون مسیرهای مختلف و آموختن از شکست‌ها نیاز دارند. گاهی یک گروه بارها راه‌های مختلف را می‌آزماید تا به نتیجه برسد و در همین فرایند، مسیرهای نادرست را شناسایی می‌کند.سالاریه با اشاره به افق‌های پیش‌روی صنعت فضایی خاطرنشان کرد: پروژه‌های فضایی معمولاً زمان‌بر هستند و به سرمایه‌گذاری‌های بزرگ و بلندمدت نیاز دارند. ازاین‌رو، آموزش، اطلاع‌رسانی و ترویج مستمر علوم فضایی و همچنین ایجاد مطالبه‌گری در جامعه، برای تداوم این مسیر ضروری است.وی افزود: بسیاری از پروژه‌های بزرگ فضایی در جهان طی سال‌های طولانی و با مشارکت گروه‌های تخصصی و همکاری‌های بین‌المللی به نتیجه رسیده‌اند. آشنایی کودکان و نوجوانان با این فرایندها می‌تواند در شکل‌گیری نگاه علمی، صبر، پشتکار و توانایی کار تیمی در آنان مؤثر باشد.
برگزاری بیش از ۴۵۰ برنامه علمی و ترویجی در کشوررئیس سازمان فضایی ایران با اشاره به برنامه‌های هفته جهانی فضا در سال جاری گفت: تا زمان برگزاری این مراسم، بیش از ۴۵۰ برنامه علمی، آموزشی و ترویجی در سراسر کشور در حوزه‌هایی مانند نجوم، اخترفیزیک و فناوری‌های فضایی ثبت شده است. بخش عمده این فعالیت‌ها با تلاش همکاران آموزش‌وپرورش و دیگر مجموعه‌های مشارکت‌کننده برگزار شده و برنامه‌ریزی برای تداوم آن‌ها در طول سال نیز در دستور کار قرار دارد.وی با تأکید بر اینکه فعالیت‌های فضایی نباید به یک هفته محدود شود، از برنامه‌ریزی برای برگزاری مسابقه‌های متنوع دانش‌آموزی خبر داد و گفت: این مسابقه‌ها از فعالیت‌های ساده‌تر برای آشنایی اولیه کودکان و نوجوانان، مانند ساخت ماکت، تا برنامه‌های پیشرفته‌تر، از جمله آموزش تحلیل تصاویر ماهواره‌ای، را در بر می‌گیرد. برخی از این برنامه‌ها چند ماه ادامه دارند و آموزش‌های لازم نیز در کنار آن‌ها ارائه می‌شود.سالاریه از مربیان، معلمان، خانواده‌ها و نوجوانان خواست این فرصت‌ها را دنبال کنند و با مراجعه به درگاه‌های اطلاع‌رسانی سازمان فضایی ایران، از برنامه‌های آموزشی و مسابقه‌های پیش‌بینی‌شده آگاه شوند.توسعه توانمندی‌های فضایی ایران و کاربردهای اقتصادی آنرئیس سازمان فضایی ایران به روند توسعه فناوری فضایی در کشور اشاره کرد و گفت: طی بیش از دو دهه گذشته، توانمندی‌های مختلفی در زمینه ساخت ماهواره، ماهواره‌برها و توسعه سکوهای ماهواره‌ای در کشور شکل گرفته است. امروز در حوزه‌های مختلف این صنعت، از جمله ماهواره‌های تصویربرداری و مخابراتی و منظومه‌های ماهواره‌ای، پروژه‌های متعددی در حال اجراست.
وی با اشاره به کاربرد داده‌های ماهواره‌ای در بخش‌های مختلف افزود: تصاویر و داده‌های فضایی در حوزه‌هایی مانند کشاورزی، مدیریت شهری و به‌روزرسانی نقشه‌ها کاربرد دارند و شرکت‌های متعددی از این ظرفیت‌ها برای ارائه خدمات استفاده می‌کنند. سرمایه‌گذاری در صنعت فضایی نیز علاوه بر ارزش اقتصادی مستقیم، می‌تواند با افزایش بهره‌وری و پیش‌گیری از خسارت‌ها، منافع غیرمستقیم قابل‌توجهی برای کشور ایجاد کند.سالاریه همچنین از برنامه‌ریزی برای ادامه مسابقه‌ها و فعالیت‌های آموزشی تا روز ملی فناوری فضایی در ۱۴ بهمن خبر داد و ابراز امیدواری کرد که در این مناسبت، از برگزیدگان برخی از این رقابت‌ها تقدیر شود.علم باید در خدمت حل مسائل کشور قرار گیردوی با اشاره به موفقیت نوجوانان ایرانی در المپیاد نجوم، این دستاوردها را ارزشمند دانست و تأکید کرد: افتخارآفرینی در عرصه علمی جهان اهمیت دارد، اما فضیلت بالاتر آن است که افراد دانش، توانایی و تخصص خود را برای حل مسائل کشور به کار بگیرند.رئیس سازمان فضایی ایران با بیان اینکه کشور در حوزه‌های مختلف با مسائل و نیازهای متعددی روبه‌روست، گفت: برای پیشرفت باید وارد میدان شد، تلاش کرد و دانش و تخصص را در مسیر پاسخ‌گویی به نیازهای واقعی جامعه به کار گرفت. رشد فردی، تقویت توانمندی‌ها، همکاری گروهی و حل مسئله می‌تواند به پیشرفت کشور در حوزه‌های گوناگون کمک کند.
هفته جهانی فضا فرصتی برای پیوند نوجوانان با صنعت فضایی استحامد علامتی، مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز در این مراسم بر ضرورت تبدیل علاقه و انگیزه نوجوانان به تجربه‌های مستمر علمی و عملی در حوزه فضا تأکید کرد.وی با بیان اینکه پیشرفت صنعت فضایی تنها به پرتاب ماهواره‌بر محدود نمی‌شود، اظهار کرد: ماهواره‌بر حاصل یک لحظه پرتاب نیست، بلکه نتیجه سال‌ها آموختن، محاسبه، ساختن، آزمودن و اصلاح کردن است. در کنار آن، ساخت ماهواره، هدایت مأموریت، دریافت داده‌ها و استفاده از این داده‌ها برای حل مسائل کشور نیز اهمیت دارد.علامتی ادامه داد: هدف ما این است که نوجوانان با این زنجیره آشنا شوند و دریابند که صنعت فضایی به استعدادهای گوناگونی در حوزه‌های ریاضی، مهندسی، برنامه‌نویسی و طراحی نیاز دارد. همچنین افرادی که بتوانند کاربردهای یک فناوری را برای بهبود زندگی مردم شناسایی کنند، در این مسیر نقش مهمی دارند.مدیرعامل کانون با اشاره به ظرفیت‌های ملموس فناوری فضایی برای نوجوانان گفت: یک نوجوان می‌تواند درباره وضعیت کم‌آبی منطقه زندگی خود پرسش کند و بخواهد بداند تصاویر ماهواره‌ای چگونه تغییرات پوشش گیاهی را نشان می‌دهند یا چگونه به شناخت بهتر سیل و دیگر پدیده‌های طبیعی کمک می‌کنند. هنگامی که چنین پرسش‌هایی به فعالیت علمی در مراکز کانون تبدیل شود، نوجوان درمی‌یابد دانشی که از آسمان به دست می‌آید، می‌تواند در خدمت مردم روی زمین قرار گیرد.وی با اشاره به همکاری میان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و سازمان فضایی ایران، ابراز امیدواری کرد این همکاری به مسیری مشترک برای رشد و توانمندسازی نوجوانان در علوم فضایی تبدیل شود.
علامتی در این زمینه افزود: سازمان فضایی ایران می‌تواند از طریق آموزش علمی مربیان کانون، معرفی متخصصان و راهنمایان این حوزه و فراهم کردن داده‌ها و مسائل آموزشی، به توسعه فعالیت‌های فضایی در کانون کمک کند. کانون نیز با تکیه بر مربیان، ظرفیت مراکز فرهنگی و ابزارهای آموزشی خود می‌تواند این فرصت‌ها را به فعالیت‌هایی مستمر در استان‌های مختلف کشور تبدیل کند.وی با تأکید بر ضرورت توجه به مناطق کم‌برخوردار خاطرنشان کرد: باید فرصت آشنایی و تجربه‌اندوزی در حوزه علوم فضایی را به کودکانی برسانیم که ممکن است دسترسی کمتری به چنین امکاناتی داشته باشند. این همکاری زمانی به نتیجه می‌رسد که بتوانیم در پایان هر سال ارزیابی کنیم چند مربی برای آموزش علوم فضایی توانمند شده‌اند، چند نوجوان پروژه‌ای را آغاز کرده و به نتیجه رسانده‌اند و این فرصت‌ها به کدام مناطق کشور رسیده است.مدیرعامل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان با اشاره به جایگاه تفکر و تأمل در آموزه‌های قرآنی، یادآور شد که قرآن کریم انسان را به اندیشیدن در آفرینش آسمان‌ها و زمین فرا می‌خواند و این دعوت می‌تواند زمینه‌ای برای تقویت روحیه پرسشگری، تفکر علمی و شناخت جهان در میان کودکان و نوجوانان باشد.علامتی خطاب به نوجوانان حاضر در این مراسم گفت: پرسش‌های خود را با ما در میان بگذارید و برای یافتن پاسخ آن‌ها تلاش کنید. وظیفه ما نیز این است که مسیر دسترسی شما به مربیان، دانشمندان، ابزارها و فرصت‌های تجربه را هموار کنیم.
سیدرضا حسینی، معاون وزیر آموزش‌وپرورش و رئیس باشگاه دانش‌پژوهان جوان، نیز با تبریک موفقیت نوجوانان در رقابت‌های علمی، آنان را تصویر آینده ایران توصیف کرد.وی با اشاره به نقش کنجکاوی و جست‌وجوگری در پیشرفت علم، یادآور شد که بسیاری از کشفیات با دقت بیشتر در پدیده‌ها و بررسی دوباره داده‌های پیشین امکان‌پذیر شده‌اند.حسینی همچنین با یادی از دانشمندانی چون ابن‌هیثم، ابوریحان بیرونی، عمر خیام، جمشید کاشانی و خواجه نصیرالدین طوسی، بر پیشینه علمی ایران و ظرفیت نوجوانان امروز برای ادامه این مسیر تأکید کرد.
مصطفی پردلی رئیس کانون علوم و فناوری‌های نوین ایران، نیز با قدردانی از نوجوانان افتخارآفرین در رقابت‌های علمی بین‌المللی، آنان را مایه افتخار کشور دانست.وی در بخش از سخنان خود از تلاش همکاران کانون پرورش فکری در برگزاری برنامه‌های هفته ملی کودک و ایجاد شادی و نشاط در میان کودکان قدردانی کرد و شعار «لبخند کودکان، الفبای وطن» را یادآور شد.
تجلیل از برگزیدگان گروه‌های علمی کانون در حوزه نجوم و فناوری فضاییدر بخش دیگری از آیین پایانی هفته جهانی فضا، از اعضا و مربیان گروه‌های علمی کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در حوزه‌های مختلف علوم و فناوری‌های فضایی تجلیل شد.در حوزه جست‌وجوی سیارک‌ها، از اعضا و مربیان گروه‌های فعال کانون در استان‌های گلستان، البرز، تهران و سمنان قدردانی شد.همچنین از الهه غیناقی مدیرکل کانون استان گلستان و رئیس دبیرخانه اجرایی پویش بین‌المللی جست‌وجوی سیارک‌ها و ویدا ملکی، میثم بکتاشیان و زینب عاشری مدیران‌کل کانون تهران، اصفهان و البرز نیز در این بخش تجلیل شدند. از مربیان و اعضای گروه جست‌وجوی سیارکی استان البرز، از جمله بتول شریف‌زاده، و مربی گروه جست‌وجوی سیارکی استان تهران نیز قدردانی شد.در بخش سازه‌های هوافضا، از محمود شعبانی، مربی گروه استان گیلان، و اعضای این گروه تجلیل شد.همچنین از مربیان و اعضای فعال در زمینه موشک و ماهواره‌بر در استان سمنان، از جمله علی محمدیان، قدردانی شد.در بخش دیگری از این مراسم، از دانش‌آموزان افتخارآفرین در المپیاد جهانی نجوم و اخترفیزیک نیز تجلیل شد. موفقیت این نوجوانان در رقابت‌های علمی بین‌المللی، از محورهای مهم تقدیر در این آیین بود.همچنین از مهشید قاسمی، عضو کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، به دلیل کسب جایزه در جشنواره نقاشی و گفت‌وگو با فضانوردان چینی قدردانی شد. وی، نقاشی خود را به نمایندگی از اعضای کانون علوم و فناوری‌های نوین ایران (کافنا) به حسن سالاریه، رئیس سازمان فضایی ایران، اهدا کرد.هم چنین در این آیین جوایز اعضای برگزیده مسابقه تلویزیونی «نقطه‌زن» که با محوریت ساخت و پرتاب موشک‌های آبی برگزار شده بود نیز اهدا شد.
یادبود حلماسادات احمدزاده، شهید جنگ رمضانیکی از بخش‌های تأثیرگذار مراسم، برقراری ارتباط تلفنی با خانواده حلما سادات احمدزاده، دختر شهید جنگ رمضان از شهرستان لامرد استان فارس، بود. در این ارتباط، پدر حلما از ویژگی‌های اخلاقی دخترش، روحیه پرنشاط و علاقه او به فعالیت‌های گروهی و کمک به دوستانش گفت و خاطراتی از مهربانی و مسئولیت‌پذیری او را با حاضران در میان گذاشت.وی با بیان خاطره‌هایی از رفتار دخترش حتی در شرایط دشوار، تصویری از روحیه یاری‌رسان و توجه حلما به اطرافیان ترسیم کرد. حاضران نیز با ابراز همدردی با خانواده این شهید، یاد و خاطره او را گرامی داشتند.
هم‌نشینی علم، خلاقیت و امید به آیندهآیین پایانی هفته جهانی فضا در حالی برگزار شد که آخرین روز هفته ملی کودک نیز با برنامه‌هایی برای توجه به توانایی‌ها، خلاقیت و آینده کودکان و نوجوانان همراه بود. سخنرانی مسئولان، معرفی دستاوردهای فضایی، تجلیل از برگزیدگان المپیادها و گروه‌های علمی کانون، قدردانی از اعضای موفق و گرامی‌داشت یاد کودکان شهید، از بخش‌های این مراسم بود.این آیین با حضور مسئولان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، سازمان فضایی ایران و وزارت آموزش‌وپرورش، خانواده‌ها، نخبگان علمی، برگزیدگان المپیادها و جمعی از علاقه‌مندان به علوم و فناوری در مرکز آفرینش‌های فرهنگی هنری کانون برگزار شد.در بخش پایانی آیین اختتامیه هفته جهانی فضا، مسئولان کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، وزارت آموزش‌وپرورش و سازمان فضایی ایران از نمایشگاه دستاوردهای علمی اعضای کانون علوم و فناوری‌های نوین ایران (کافنا) بازدید کردند.این نمایشگاه در محوطه بیرونی سالن همایش برپا شده بود و مجموعه‌ای از فعالیت‌ها و دستاوردهای علمی اعضای کانون در حوزه علوم و فناوری‌های نوین را به نمایش گذاشته بود.
به‌منظور دسترسی پایدار به اخبار و مطالب ما، آخرین نسخه اپلیکیشن خبرگزاری فارس را می‌توانید از اینجا و در فروشگاه‌های «کافه بازار» و «مایکت» دانلود و نصب کنید. ۱۰:۵۷ - ۲۱ مهر ۱۴۰۵
مشاهدهٔ خبر در منبع